Շատ երկրներ ավելի ու ավելի կմիավորվեն Ռուսաստանի շուրջ. Հայկ Այվազյան

Այս օրերին Սանկտ—Պետերբուրգում անցնում է Պետերբուրգյան միջազգային տնտեսական ֆորումը: Հայաստանի համար ֆորումին մասնակցելու շնորհիվ հնարավոր նոր հեռանկարների մասին  Infopress.am—ը զրուցել է «Լույս» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոնի ղեկավար, Հայաստանի հականացիստական ճակատի համակարգող Հայկ Այվազյանի հետ:

Ինչպե՞ս եք գնահատում ՊՄՏՖ—ի անցկացումը Ուկրաինայում իրականացվող  ՌԴ հոտուկ ռազմական օպերացիայի ընթացքում և արդյո՞ք կարելի է համարել, որ ֆորումին ավելի քան 60 երկրների մասնակցությունը խոսում է այն մասին, որ հավաքական Արևմուտքին չհաջողվեց Ռուսաստանին մեկուսացնել համաշխարհային շուկայից:

— Դեռ Ուկրաինայում հատուկ ռազմական օպերացիայի մեկնարկից առաջ շատ երկրներ սկսեցին գիտակցել, որ, ստանձնելով համաշխարհային կառավարչի դերը, Միացյալ Նահանգները ոչ միայն չկարողացան կատարել այս խնդիրը, այլև սկսեցին այլ պետություններին վերաբերվել որպես իրենց գաղութների, շահագործելով ու թալանելով դրանք և պարտադրելով դրանց այսպես կոչված «արժեքները»։

Ռուսաստանը երկար տարիներ ասում էր, որ միաբևեռ աշխարհում չի կարող լինել կայուն զարգացում՝ շատերին բացատրելով, թե ինչպիսին պետք է լինի նոր, արդար աշխարհը։ Եվ այսօր, երբ Ռուսաստանը կյանքի բոլոր ոլորտներում իր ինքնիշխանության լիարժեք վերականգնման ուղին է брнел, շատ երկրներ նույնպես ցանկացան օգտվել դրանից և դուրս գալ ԱՄՆ-ի և նրա դաշնակիցների գաղութային վերահսկողությունից։ Նման երկրների թիվը ժամանակի ընթացքում միայն կավելանա, քանի որ շատերը հոգնել են ԱՄՆ-ի դիկտատից։

Ռուսաստանի մեկուսացումը ոչ միայն անհնար է, այլեւ ճակատագրական է դա անել փորձողների համար։ Տեսնելով Ռուսաստանի առաջնորդությունը անգլո-սաքսոնական աշխարհի հետ առճակատման մեջ, շատ երկրներ ավելի ու ավելի կմիավորվեն Ռուսաստանի շուրջ, կհամագործակցեն նրա հետ, հարաբերություններ կհաստատեն, ապահովելու իրենց անվտանգ և կայուն զարգացումը։

Դուք Հայաստանում բազմաթիվ տարբեր միջոցառումներ եք անցկացրել ի աջակցություն Ռուսաստանի Դաշնության: Ինչպե՞ս եք գնահատում Հայաստանի և Ռուսաստանի ներկայիս տնտեսական համագործակցությունը։ Ի՞նչ է մեզ սպասվում 2023 թվականին, առաջին հերթին տնտեսական անվտանգության ոլորտում։

— Դատելով թվերից՝ Ռուսաստանը Հայաստանի հիմնական տնտեսական գործընկերն է. Հայաստանի տնտեսությունում Ռուսաստանից կատարվող ներդրումները շատ զգալի տոկոս են կազմում, այսինքն. ներդրումների մեծ մասը գալիս է Ռուսաստանից։

Բայց այստեղ հարցն այն է, որ աշխարհն արդեն փոխվում է և նույնը չի լինելու, միևնույն է, իսկ Հայաստանն այսօր, այսպես ասած, գործում է անգլո-սաքսոնական տնտեսական մոդելի շրջանակներում, ինչպես նախկինում Ռուսաստանը: Բայց փոփոխվող աշխարհում Հայաստանն էլ է ստիպված լինելու ընտրություն կատարել: Ընտրություն հօգուտ արդար աշխարհի, որը Ռուսաստանը կառուցում է իր դաշնակիցների ու գործընկերների հետ միասին։ Մասնավորապես, փետրվարին եղավ Ռուսաստանի և Չինաստանի համատեղ հայտարարությունն այն մասին, որ միջազգային հարաբերությունները նոր դարաշրջան են մտնում։ Հայտարարության մեջ բավական մանրամասն ներկայացված է մեզ սպասող աշխարհը. անցումային շրջանը դժվար է լինելու։ Բոլորը կզգան այդ փոփոխությունների ազդեցությունը, և այն երկրները, այն ժողովուրդները, որոնք լավագույնս կհարմարվեն այդ փոփոխություններին, կկարողանան նվազագույն կորուստներով մուտք գործել այս նոր դարաշրջան:

Նրանք, ովքեր չեն կարողանա ճիշտ գնահատել իրավիճակը և կառաջնորդվեն Միացյալ Նահանգների գլխավորած միաբևեռ աշխարհի հին մոտեցումներով, կբախվեն հիասթափության և կորուստների, բայց, ի վերջո, նրանք նույնպես ստիպված կլինեն հարմարվել նոր աշխարհակարգի պայմաններին։ Ահստեղ հարցը պարզ է՝ ի՞նչ գնով։ Նվազագույն կորուստների գնով, կամ լուրջ, առավելագույն կորուստների գնով։ Ուստի Հայաստանի քաղաքական վերնախավը պետք է վերանայի իր արտաքին քաղաքական հայացքները և դադարի գործել այնպես, ինչպես գործել է վերջին 30 տարիների ընթացքում։ Ամերիկյան համաշխարհային կայսրությունը, փաստորեն, այլեւս գոյություն չունի։ Հետևաբար, առնվազն միամտություն է  արտաքին քաղաքական օրակարգը կառուցելը մտածելով, որ ամերիկացիները դեռևս իշխանություն ունեն։ Սա ոչ մի լավ բանի չի բերի մեր ժողովրդի համար։

Ուստի Հայաստանի քաղաքական վերնախավին, ոչ միայն իշխանություններին, այլեւ ընդդիմությանը խորհուրդ կտայի լրջորեն վերանայել իրենց արտաքին քաղաքական հայացքները փոփոխվող աշխարհի իրողություններին համապատասխան։